بر اساس مطالعه ای که در مجله Diabetes Care منتشر شده است، پیوند جزایر پانکراس، درمانی که تولید انسولین را در بدن بازیابی می کند، در افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ که قبلا پیوند کلیه داشته اند و همچنین در افرادی که قبلا پیوند کلیه نداشته اند، موثر است. .
پیوند جزایر خطرات قابل توجهی را به همراه دارد و به دلیل این خطرات، به عنوان یک درمان معمول برای دیابت نوع ۱ توصیه نمی شود. روشی که شامل پیوند جزایر پانکراس از پانکراس اهداکننده به ورید باب کبد است، جایی که جزایر در رگهای خونی تازه تشکیل شده جای میگیرند، گیرنده را ملزم به مصرف داروهای سرکوبکننده ایمنی برای جلوگیری از رد سلولهای پیوندی میکند. این داروها ممکن است خطر عفونت و سرطان را افزایش دهند و میتوانند عوارض جانبی از جمله مشکلات گوارشی، فشار خون بالا و آسیب به کلیه داشته باشند. حتی زمانی که یک پزشک تعیین میکند که مزایای این روش به احتمال زیاد بیشتر از خطرات ناشی از فردی است که دچار هیپوگلیسمی مکرر و شدید (قند خون پایین)است، دسترسی به این روش توسط تامین موجود جزایر اهدا کننده محدود میشود، که باید در یک فرآیند پر زحمت استخراج و خالص شود. یک شرکت در تلاش برای غلبه بر عرضه محدود پانکراس اهدا کنند، در حال توسعه سلولهای جزیرهای مشتقشده از سلولهای بنیادی است، و همچنین مطالعاتی در زمینه راههای جلوگیری از رد سلولهای پیوندی بدون نیاز به مصرف داروهای سرکوبکننده ایمنی انجام شدهاست.
با وجود خطرات و محدودیتهای این روش، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که پیوند سلولهای جزیرهای آنقدر که باید در ایالاتمتحده رایج نیست.
به خصوص در مقایسه با اروپا، جایی که بیشتر رایج است. این عمدتا به دلیل نحوه تنظیم این روند در آمریکاست. مطالعات نشان دادهاند که پیوند پانکراس میتواند فواید بلند مدتی در زمینه بهبود کنترل قند خون و نیاز به دریافت انسولین کمتر داشته باشد.
در مطالعه اخیر، محققان نتایج را در ۴۸ نفر از بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۱ که تنها تحت پیوند سلول جزیرهای قرار گرفتند، و ۲۴ نفری که این عمل را پس از پیوند کلیه انجام دادند، مقایسه کردند. هر دو گروه از شرکت کنندگان داروهای سرکوبکننده ایمنی استاندارد را مصرف کردند و تا هشت سال پیگیری شدند تا بفهمند که پیوند پانکراس تا چه حد خوب عمل میکند. نتایج مورد توجه محققان شامل بقای جزایر پیوندی، سطح A۱C (اندازهگیری کنترل قند خون طولانیمدت)کمتر از ۷ % و استقلال انسولین (عدم نیاز به دریافت انسولین)بود.
در طول دوره پیگیری، ۱۵ شرکت کننده از گروهی که فقط پیوند پانکراس را دریافت کرده بودند و هفت شرکت کننده از گروه پیوند کلیه به اضافه پانکراس در زمانی که عملکرد پیوند پانکراس را حفظ کردند، از مطالعه خارج شدند. هفت شرکتکننده دیگر در گروه فقط پانکراس و نه نفر در گروه کلیه به علاوه پانکراس، شکست پیوند پانکراس را تجربه کردند، به این معنی که آنها دیگر به اندازه کافی انسولین تولید نکردند تا هیچ اثر مرتبط با گلوکز خون داشته باشند. بدین ترتیب ۲۶ شرکتکننده در گروه فقط پانکراس و هشت نفر در گروه فقط کلیه + پانکراس باقی ماندند که پیگیری را کامل کردند و هنوز عملکرد پیوند پانکراس داشتند.
اکثریت شرکت کنندگان بقای طولانیمدت پیوند پانکراس را تجربه کردند.
میانه کلی بقای پیوند در طول دوره پیگیری در گروه فقط پانکراس ۸۴% و در گروه فقط – کلیه ۶۹ % بود. بقای پیوند در پایان دوره پیگیری در گروه فقط پانکراس ۵۶ % و در گروه کلیه + پانکراس ۴۹ % بود.
هنگامی که به A۱C رسید، میانه سطح زیر ۷ % در ۷۷ % از گروه فقط پانکراس و ۵۷ % در گروه کلیه به علاوه پانکراس و سطح زیر ۷ % در پایان دوره پیگیری در ۴۹ % از گروه فقط پانکراس و ۳۵ % در گروه کلیه به علاوه پانکراس دیده شد.
استقلال انسولین، حداقل برای مدتی، در ۷۴ % از کل شرکت کنندگان در مطالعه دیده شد و بیش از نیمی از آن را در طول دوره پیگیری حفظ کردند. در هر دو گروه فقط پانکراس و گروه کلیه به علاوه پانکراس، بیش از ۹۰ % شرکت کنندگان در طول دوره پیگیری، اپیزودهای صفر هیپوگلیسمی شدید داشتند. و در هر دو گروه، عملکرد کلیه پایدار ماند.
محققان نتیجه گرفتند که پیوند پانکراس منجر به بقای پانکراس میشود، که منجر به بهبود کنترل قند خون و رهایی از هیپوگلیسمی شدید در اکثر دریافت کنندگان میشود، چه آنها قبلا پیوند کلیه داشته باشند و چه نداشته باشند و داروهای سرکوبکننده ایمنی به نظر میرسد که در طول دوره پیگیری، پروفایل ایمنی “قابل قبولی” دارند. این نتایج احتمالا فراخوانهایی را برای دسترسی گستردهتر به پیوند سلولهای پانکراس تجدید میکند.
