طبق تحقیقات منتشر شده در مجله آمریکایی تغذیه بالینی، پاسخ فردی به مقادیر شاخص گلایسمیک آنقدر تغییر میکند که ممکن است در نشان دادن پاسخ قند خون مفید نباشد.
شاخص گلیسمی (GI) یک غذا نشان دهنده سرعت افزایش قند خون پس از خوردن آن توسط فرد است. شاخص GI برای هر غذا از ۱۰۰ محاسبه می شود، به عنوان مثال برای لوبیا پخته ۴۰ است.
بار گلیسمی معیاری است که GI را برای بخشی از غذا اعمال می کند. بار گلیسمی برای ۱۵۰ گرم لوبیای پخته ۶ گرم خواهد بود.
از GI برای کمک به افراد مبتلا به دیابت برای کنترل قند خون استفاده میشود. برخی از برچسب های مواد غذایی دارای اندازه گیری GI هستند. اخیرا تعدادی از رژیمهای غذایی محبوب براساس GI شکلگرفته اند. لیستها برای مردم در دسترس هستند تا GI و بار گلیسمی غذاهای مختلف را بررسی کنند.
با این حال، مفید بودن آن بحثبرانگیز است چون واکنشهای فردی به یک غذای خاص میتواند متفاوت باشد.
دانشمندان مرکز تحقیقات تغذیه انسان در مورد پیری (HRNCA) در دپارتمان کشاورزی ایالات متحده ژان مایر (USDA) در دانشگاه تافتس، پس از آزمایشهای تصادفی، کنترلشده و مکرر روی ۶۳ فرد بالغ سالم که خلاف آن را پیشنهاد میکند، این پرسش را مطرح کردهاند که آیا GI معیار معتبری است یا خیر.
نتایج برای نان سفید بسیار متفاوت است.
داوطلبان در شش جلسه آزمایشی به مدت ۱۲ هفته شرکت کردند. آنها پیش از هر جلسه از ورزش و الکل پرهیز میکردند و ناشتا بودند.
در طول جلسه، آنها به طور تصادفی نان سفید و یا یک نوشیدنی گلوکوز خوردند. نان غذای آزمایشی بود و نوشیدنی یک کنترل مرجع بود.
حقایق سریع در مورد مقادیر GI:
- باگت سفید ساده از نظر شاخص گلیسمی نمره ۹۵ دارد.
- نمره نان آرد سفید ۷۵ است.
- نمره GI یک سیب متوسط ۳۶ است.
- نمره GI هوموس (خوراک نخود)، ۶ است.
هر مورد حاوی ۵۰ گرم کربوهیدرات در دسترس بود.
سطوح گلوکز خون در ۵ ساعت آینده چندین بار اندازهگیری شد و GI با استفاده از روشهای استاندارد محاسبه شد.
یافتهها مقدار متوسط GI نان سفید را ۶۲ محاسبه کردند که آن را به عنوان یک غذای با GI “متوسط” مشخص می کند، اما اعداد به میزان ۱۵ واحد در هر جهت تغییرات داشت.
در ۲۲ شرکتکننده، پاسخ قند خون پایین بود، در ۲۳ نفر متوسط و در ۱۸ نفر بالا بود. این محدوده به طور موثر نان سفید را در هر سه دسته GI قرار میدهد. علاوه بر این، پاسخهای فردی تا ۶۰ نقطه بین آزمایشها متغیر بودند.
این میتواند تا حدی به دلیل شاخص انسولین و سطح پایه HbA۱c باشد. این خوانش ها، کنترل طولانیمدت گلوکز را منعکس میکنند.
در این مطالعه , این عوامل بیشترین دامنه را در اندازه گیری ها نشان دادند , حدود ۱۵ تا ۱۶ درصد اختلاف . این نشان میدهد که واکنش متابولیکی فرد به غذا بر مقادیر GI او تاثیر میگذارد.
در نتیجه دانشمندان این سوال را مطرح کردهاند که چقدر GI برای پیشبینی تاثیر غذا بر سطح قند خون مفید است.
آیا مقادیر GI میتوانند به ما بگویند کدام غذاها سالم هستند؟
نیروپا متان، نویسنده اصلی این مقاله اشاره می کند که فردی که سه بار به همان میزان از یک غذای مشابه مصرف می کند، باید هر بار پاسخ گلوکز خون مشابهی داشته باشد، اما این اتفاق نیفتاد.
در نتیجه، او پیشنهاد میکند که مقادیر GI ” در هدایت انتخابهای غذایی مفید نیستند.”
او اضافه میکند: ” غذایی که برای شما شاخص گلایسمیک پایینی دارد، دفعه بعد میتواند بالا باشد، و ممکن است هیچ تاثیری بر قند خون من نداشته باشد.”
براساس نتایج ما، ما به شدت احساس میکنیم که شاخص گلایسمیک برای استفاده در برچسب زدن مواد غذایی یا دستورالعملهای رژیم غذایی در سطح فردی غیر عملی است. اگر پزشک شما به شما گفت که مقدار کلسترول LDL شما میتواند تا ۲۰ درصد تغییر کند، این تفاوت بین نرمال بودن و یا در معرض خطر بالای بیماریهای قلبی است. من فکر نمیکنم که بسیاری از مردم آن را قابلقبول بدانند.”
“Nirupa Matthan”
نویسنده ارشد مطالعه آلیس اچ لیختن اشتاین اشاره میکند که مردم اغلب به انتخاب غذاهایی با مقادیر پایین GI تشویق میشوند.
درعوض، او پیشنهاد میکند رژیمی را دنبال کنید که «در درجه اول از سبزیجات، میوهها، غلات کامل، لبنیات بدون چربی و کمچرب، ماهی، حبوبات (لوبیا)، گوشت بدون چربی با ترجیح به تهیه غذا با روغنهای گیاهی مایع تشکیل شده باشد و به همان اندازه مهم است که غذاها و نوشیدنی های سالم که واقعاً از آن لذت می برید را انتخاب کنید.
پرسش از نقش GI در سلامت بالینی و عمومی
این تیم از تعداد بیشتری از شرکت کنندگان، تستهای بیشتر و محدوده اندازهگیری وسیع تر نسبت به بیشتر آزمونهای GI استفاده کرد.
آنها همچنین بررسی کردند که چگونه عوامل بیولوژیکی مانند جنسیت، شاخص توده بدنی (BMI)، فشار خون و فعالیت فیزیکی بر تغییرپذیری GI تاثیر میگذارند. در بیشتر موارد، این تاثیر ناچیز بود.
نویسندگان اشاره میکنند که نتایج به این معنی نیست که غذا با GI بالا لزوما سالم است و غذا با GI پایین نیز ناسالم است اما دلالت بر این دارد که سودمندی این معیارها برای مدیریت سلامت بالینی و عمومی ممکن است محدود باشد. نویسندگان از کارشناسان میخواهند تا در مورد ارتباط بین برآوردهای GI و خطر بیماریهای مزمن تجدید نظر کنند.
منبع: medicalnewstoday
